Fiil Zamanlarının Sırası
(Sequence of Verb Tenses)
Burada, ana(bağımsız) cümlecikteki fiil zamanı ile yan(bağlı) cümlecikteki fiil zamanı arasındaki ilişki anlatılmaktadır.
Ana cümlecikteki fiil zamanı geçmiş zaman veya mış'lı geçmiş zaman değilse; yan cümlecikteki fiil zamanı, anlamı doğru şekilde veren herhangi bir zaman olabilir.
Ana cümlecikteki fiil zamanı geçmiş zaman veya mış'lı geçmşiş zaman ise; yan cümlecikteki fiil zamanı da, genel gerçeklik olarak bilinen bir şeyi ifade etmediği taktirde, geçmiş zaman veya mış'lı geçmiş zaman olmalıdır.
 Columbus somehow knew that the world is round. Kılambıs samhau nyu_ det dı vö_ld iz raund. Kolombo nasıl olduysa dünyanın yuvarlak olduğunu bildi. | |
| Slave owners1 widely understood that literacy2 among oppressed1 people3 is a2 dangerous3 thing4. Sleyv ounırs vaydli_ andıstud det litırısi_ ımang ıprest pi_pıl iz ı deyncırıs ting . Köle sahipleri1 zulmedilmiş1 insanlar3 arasındaki okuryazarlı2ğın tehlikeli3 bir2 şey4 olduğunu geniş ölçüde anladılar. |
Etken çatının çeşitli zamanları için, tabloya bakınız.
Mastar ve ortaç fiillerin zaman sıraları için, bakınız.
| Ana Cümlecik Zamanı | Yan Cümleciğin Amacı/ Yan Cümlecik Zamanı | Örnek(ler) |
| Geniş Zaman | Aynı zaman dilimindeki bir hareket için, geniş zaman kullanılır. | He is1 eager to go1 to the cinema2 because he loves2 Braveheart. Hi_ iz i_gı tu gou tu dı sinımı biko_s hi_ lavs Breyvha_t . O sinema2ya gitmeye1 pek isteklidir1 çünkü o Braveheart'ı sever2. |
| Daha önceki bir hareket için, geçmiş zaman kullanılır. | I know1 that I made2 the right choice. Ay nou det Ay meyd dı rayt çoys . Ben benim2 doğru seçim yap2tığımı biliyorum1. | |
| Geçmişteki bir zamandan şimdiye kadar olan bir hareket için, yakın geçmiş zaman kullanılır. | They believe1 that they have elected2 the right candidate. Dey bili_v det dey hev ilektid dı rayt kendideyt. Onlar onların2 doğru adayı seçtik2lerine inanıyorlar1. | |
| Gelecekteki bir hareket için, gelecek zaman kullanılır. | The President1 says1 that he will veto2 the bill2. Dı Prezidınt seys det hi_ vil vi_tou dı bil . Başkan1 (onun2) yasa tasarısı2nı veto edece2ğini söylüyor1. | |
| Geçmiş Zaman | Diğer tamamlanmış geçmiş hareket için, geçmiş zaman kullanılır. | I wanted1 to go1 home2 because I missed2 my parents3 . Ay vontid tu gou houm biko_s Ay mist may peırınts . Ben ev2e gitmek1 istedim1 çünkü ben benim ana babam3ı özledim2. |
| Daha önceki bir hareket için, mış'lı geçmiş zaman kullanılır. | She knew1 she had made2 the right choice. Şi_ nyu_ şi_ hed meyd dı rayt çoys . O (onun2) doğru seçim yapmış ol2duğunu bildi1. | |
| Genel bir gerçekliği ifade etmek için, geniş zaman kullanılır. | The Deists1 believed1 that the universe2 is2 like a1 giant2 clock3. Dı Deyists bili_vd det dı yu_nıvö_s iz layk ı cayınt klok . Yaradancılar1 evren2in2 dev2 bir1 saat3 gibi ol2duğuna inandılar1. | |
| Yakın Geçmiş veya Mış'lı Geçmiş Zaman | Her türlü amaç için, geçmiş zaman kullanılır. | She has grown1 thirty1 centimeters since she turned2 nine2. Şi_ hez groun tö_ti_ sentımi_tıs sins şi_ tö_nd nayn . O dokuz2a vardı2ğından bu yana o otuz1 santimetre büyüdü1. |
| It had started1 to snow1 before they1 returned2 home2. İt hed sta_tıd tu snou bifo_ dey ritö_nt houm . Onlar1 ev2e dön2meden önce kar yağma1ya başlamıştı1. | ||
| Gelecek Zaman | Aynı zaman dilimindeki bir hareket için, geniş zaman kullanılır. | I1 will be1 so1 happy1 if they2 fix2 my2 car today2. Ay vil bi sou hepi_ if dey fiks may ka_ tıdey . Eğer onlar2 benim2 arabamı2 bugün2 tamir ederler2se ben1 çok1 mutlu1 olacağım1. |
| Daha önceki bir hareket için, geçmiş zaman kullanılır. | You will1 surely1 pass1 this exam if you studied2 hard2. Yu_ vil şuıli_ pa_s dis igzem if yu_ stadi_d ha_d . Eğer sen sıkı2 çalıştı2ysan sen bu sınavı1 kesinlikle1 geçeceksin1. | |
| Ana cümlecikteki hareketten daha önce gelecekte olan hareket için, yakın geçmiş zaman kullanılır. | The school1 will1 probably1 close1 its1 doors2 next2 summer3 if enrollments4 have2 not2 increased2. Dı sku_l vil probıbli_ klouz its do_s nekst samı if inroulmınts hev not inkri_st . Eğer kayıtlar4 art2maz2sa okul1 gelecek2 yaz3 onun1 kapıları2nı1 muhtemelen1 kapatacak1. | |
| Mış'lı Gelecek Zaman | Her türlü amaç için, geniş zaman veya yakın geçmiş zaman kullanılır. | Most1 students1 will have taken1 sixty2 credits2 by the time3 they graduate2 . Moust styu_dınts vil hev teykın siksti_ kredits bay dı taym dey grecu_eyt . Most1 students1 will have taken1 sixty2 credits2 by the time3 they have graduated2 . Moust styu_dınts vil hev teykın siksti_ kredits bay dı taym dey hev grecu_eytid . Pek çok1 öğrenci1 onlar mezun olduk2ları zaman3a kadar altmış2 kredi2 almış olacaklar1. |
Mastar ve Ortaçlarla Fiil Zamanlarının Sırası
Fiiller gibi, mastar ve ortaçlar da zaman içinde hareket fikrini taşıdıklarından dolayı, bunlar için de uygun zaman sırası belirlenmelidir.| MASTARLAR | |||
|---|---|---|---|
| Mastarın Zamanı | Mastarın Rolü | Örnek(ler) | |
| -Mek Yapılı Mastar | Aynı zamandaki hareket veya fiilden daha sonraki hareket için. | Coach1 Eda is eager1 to try out her2 new3 drills2. Kouç Eda iz i_gı tu tray aut hö_ nyu_ drils . Antrnör1 Eda onun2 yeni3 talimleri2ni denemeye pek istekli1dir. (İstekli olma şu anki zamandır; talimleri deneme daha sonraki bir zamanda olacak) | |
| She would have liked to see more1 veterans returning2. Şi_ vud hev laykt tu si_ mo_ vetırıns ritö_ning . O geri dönen2 daha çok1 gaziyi görmek isterdi. (Görmek ve istemek aynı zamandadır.) | |||
| -Mış Yapılı Mastar | Fiilden daha önceki hareket için. | The fans1 would like to have seen some1 improvement2 this2 year3. Dı fens vud layk tu hev si_n sam impru_vmınt dis yiı . Hayranlar1 bu2 yıl3 biraz1 ilerleme2 görmüş olmak ister. (İstemek şu anki zamandadır; görmüş olması daha öncedir.) | |
| They consider the team to have been coached very1 well2. Dey kınsidı dı ti_m tu hev bi_n kouçt veri_ vel . Onlar takımın çok1 iyi2 çalıştırılmış olduğunu düşünüyorlar. |
| ORTAÇLAR | |||
|---|---|---|---|
| Ortacın Zamanı | Ortacın Rolü | Örnek(ler) | |
| -En Yapılı Ortaç | Fiille aynı zamandaki hareket için. | Working on the fundamentals1, the team2 slowly began to improve3. Vö_king on dı fandımentılz , dı ti_m slouli_ bigen tu impru_v . Temel ilkeler1 üzerinde çalışan takım2 yavaş yavaş gelişme3ye başladı. (Başlamak geçmişte oldu; aynı zamanda çalışma meydana geldi.) | |
| -Mış Yapılı Ortaç Geçmiş veya Yakın Geçmiş | Fiilden daha önceki hareket için. | Prepared by1 last year1's2 experience2 , the coach3 knows not1 to expect4 too much2. Pripeıd bay la_st yiı 's ikspi_ri_ıns , dı kouç nous not tu ikspekt tu_ maç . Geçen yıl1ın2 tecrübesi2yle1 hazırlanmış olan antrenör3 gereğinden çok2 bekle4me1me4yi biliyor. (Bilmesi şu anki zamandadır; hazırlanmış olması daha öncedir.) | |
| Having experimented with several1 game1 plans2, the coaching3 staff4 devised a2 master3 strategy5 . Heving iksperımentid vid sevırıl geym plens , dı kouçing sta_f divayzd ı ma_stı stretici_ . Çeşitli1 oyun1 planları2yla deney yapmış olan antrenörlük3 personeli4 bir2 asıl3 strateji5 planladı. (Deney yapılması, geçmişte bitmiş olan planlamadan daha öncedir.) |
2020 Tamer Karagülle ©. Bu blogtaki içerikler Tamer Karagülle tarafından oluşturulmaktadır.